Budowa geologiczna

Beskid Sądecki znajduje się w strefie występowania największej i najbardziej wewnętrznej płaszczowiny Karpat zewnętrznych - płaszczowiny magurskiej. Z czterech podjednostek tektoniczno – facjalnych w Beskidzie Sądeckim występują dwie: krynicka i sądecka.

Najstarszymi utworami podjednostki krynickiej odsłaniającymi się na powierzchni Beskidu Sądeckiego, są kredowe pstre łupki z nielicznymi wkładkami cienkoławicowych piaskowców. Ponad łupkami pstrymi występuje kompleks cienkoławicowego fliszu o miąższości do 100 m, tworzący formację hałuszowską. Zalegający powyżej kompleks gruboławicowych piaskowców i zlepieńców z łupkami marglistymi o miąższości do 30 m, zaliczono do formacji jarmuckiej. Utwory formacji łupków pstrych, hałuszowskiej, i jarmuckiej w pełni rozwinięte w obrębie jednostki Grajcarka przy pienińskim pasie skałkowym., na obszarze Beskidu Sądeckiego występują sporadycznie. Ich odsłonięcia opisywano jedynie między Złockiem a Jastrzębikiem.

W strefie krynickiej, ponad formacją jarmucką, występuje górnopaleoceńsko - dolnoeoceńska formacja szczawnicka zbudowana z cienko i średnioławicowego fliszu o miąższości do 350m. W północnej i środkowej części strefy krynickiej, w obrębie wyższej części formacji szczawnickiej występują piaskowce i zlepieńce ogniwa życzanowskiego. Ich miąższość w rejonie Piwnicznej i Rytra dochodzi do 80 m.

W obrębie strefy sądeckiej, odpowiednikiem formacji szczawnickiej jest wyższa [paleoceńska] część warstw inoceramowych, które są najstarszymi utworami strefy sądeckiej odsłaniającymi się na powierzchni jedynie w potoku Uhryń koło Łabowej. Ponad nimi występują pstre łupki formacji łupków z Łabowej o miąższości do 120 m.

Ponad formacją łupków z Łabowej, a w strefie krynickiej ponad formacją szczawnicką występuje zespół cienko i bardzo cienkoławicowego fliszu. W strefie krynickiej utwory te, datowane na dolny eocen wydzielono jako formację z Zarzecza, o miąższości dochodzącej do 6000 m. W strefie sądeckiej, odpowiednikiem formacji z Zarzecza, jest dolno-środkowoeoceńska formacja beloweska o miąższości 100 – 300 m, utworzona z cienkoławicowego fliszu. Cienko i średnioławicowy flisz o miąższości 350 –500m,z licznymi wkładkami margli łąckich, leżący powyżej formacji beloweskiej strefy sądeckiej, został wydzielony jako formacja z Żeleźnikowej.

Największy przestrzenny zasięg w obydwu strefach i grzbietotwórczy charakter, posiadają grubo i bardzo gruboławicowe piaskowce muskowitowe z przeławiceniami zlepieńców, lub lokalnie cienkoławicowego fliszu o litofacji szczawnickiej lub zarzeckiej.

W strefie krynickiej dolny kompleks piaskowcowy uznany jest jako ogniwo piaskowca z Piwnicznej, zaś górny tworzy ognisko piaskowca popradzkiego. W strefie sądeckiej odpowiednikiem ogniwa piaskowca z Piwnicznej jest ogniwo z Maszkowic. Miąższość formacji magurskiej zmienia się z 1200 m w strefie sądeckiej, do 2500 m w strefie krynickiej.